მნათობი

რუსთაველი თავისი ეპოქის მოწინავე მოაზროვნე და ფართო თვალსაწიერის მქონე სწავლული იყო. განსაკუთრებით შთამბეჭდავ სურათს იძლევა პოეტის გეოგრაფიული და ასტრონომიული აზროვნების ანალიზი. მისი ქვეყანათმცოდნოებითი წარმოდგენების სივრცე სწვდება ჩრდილოეთ ჩინეთს, ინდოეთს, არაბთა ხალიფატსა და ხორეზმს, მადაგსაკარსა და აღმოსავლეთ აფრიკას. რუსთაველისთვის ცნობილი იყო დედამიწის ბრუნვა, მზის შემამაგრებელი როლი პლანეტების მიმართ, იუპიტერის გავლენა მზის სისტემის სხვა ზეციურ სხეულებზე, სატურნის … Read more

ვეფხისტაოსნის ავტორის სახელთან დაკავშირებულია მოსაზრებები მის მიერ შესრულებული შორეული მოგზაურობების თაობაზე. ერთ-ერთი ამგავრი ჰიპოთეზა გულისხმობს ყოფნას იეროსალიმში, სადაც ქართულ ჯვრის მონასტერში შემონახულია ფრესკა “მეჭურჭლეთუხუცესი შოთას” გამოსახულებით. “ვეფხისტყაოსანი” რეალისტურად აღგვიწერს სამხრეთ აზიის, აღმოსავლეთ აფრიკისა და მადაგასკარის ბუნებრივსა და ეთნოგრაფიულ თავისებურებებს. პოემის ცნობები ინდოეთის, არაბეთის, ხვარაზმისა და ხატაეთის შესახებ ასახავს ქვეყნების დამახასიათებელ ნიშნებს. ცალკეული მონაცემები ეხება ლანდშაფტს, … Read more

ფარდობითობის თეორიას ისე შეუსრულდა საუკუნოვანი იუბილე, რომ მისი საწყისები ადამიანთა უმრეავლესობისთვის გაუგებარი რჩება. სირთულეს, ყოველდღიურობის “საღ აზრთან” შეუტავსებლობის გარდა ამის მიზეზი ისიც არის, რომ ფარდობითობის თეორიის საფუძვლების (ელემენტების) სწავლებამ საშუალო სკოლაში რიგიანად ვერ მოიკიდა ფეხი. ეს გლობალური პრობლემაა. საკმაო ძალისხმება მოხმარდა პოპულარული ლიტერატურის შექმნას, მაგრამ ეს საქმეს არ შველის. ფიზიკის “გაპოპულარობით” მისი შეგნებული შესწავლის პრობლემა … Read more

⭐️ ვარსკვლავები ცაზე პატარ-პატარა გროვების სახით გვხდება. ცაზე ვარსკვლავების ყველაზე ცნობილი გროვა არის პლეადები, კაშკაშა გროვა, რომელიც ადვილად ჩანს შეუიარაღებელი თვალითაც. ⭐️ პლეადები ჩვენგან მხოლოდ 450 სინათლის წლის მანძილზე მდებარეობს. ისინი დაალხოებით 100 მილიონი წლის წინ ჩამოყალიბდა და სავარაუდოდ კიდევ 250 მილიონი წელი იარსებებს. ☀️ ჩვენი მზე, სავარაუდოდ ვარსკვლავურ გროვაში დაიბადა, დაახლოებით 4,5 მილიარდი წლის … Read more

დღისით, განსაკუთრებით კი ალიონზე და შებინდებისას ცის შეფერილობა ყოველთვის ყურადღებას იქცევს. მრავალი მეცნიერის მცდელობის მიუხედავად, ცის მრავაფეროვნების მიზეზი ასეული წლების მანძილზე საიდუმლოებით იყო მოცული. რატომაა, რომ მოწმენდილი ცა დღისით ძირითადად ცისფერია, მაგრამ ჰორიზონტთან მკრთალდება? რატომ წითლდება მზე ალიონზე და მზის ჩასვლისას? რატომ იღებს ცა ამ დროს განსხვავებულ ფერებს? რატომ წარმოიქმნება მორკალული ჩრდილო ვარდისფერი არშიით ცის … Read more

🌼 ჰიპათია-ბერძენი მათემატიკოსი ქალი, რომელიც ლექსანდრიული ნეოპლატონურ სკოლას ხელმძღვანელობდა. ჰიპატია ცნობილი იყო როგორც დიდი მასწავლებელი და ბრძენი მრჩეველი. იგი ასწავლიდა მათემატიკას, არისტოტელესა და პლატონის ფილოსოფიას. ჰიპატიამ დაარედაქტირა პტოლემეს შემორჩენილი ტექსტი, ასტრონომიის შესახებ. ასევე აკომენტირებდა სხვადასხვა მეცნიერთა ნაშრომებს. მაგალითად აპოლონიოს პერგელის და დიოფანტე ალექსანდრიელის. ჰიპათიამ ჩამოაყალიბა კონუსის სხვადასხვა სიბრტყის კვეთის საშუალებით ელიფსის და პარაბოლას ცნებები. 🌼 ჰიპათია … Read more

💫 კანადელი ფოტოგრაფის, კრისტინ რიჩერის ნამუშევარი, რომელიც გადაღებული მილფორდთან (ნოვა სკოტია, კანადა) დათოვლილი ფერდობის და ხის უკანა პლანზე, ვარსკვლავებით მოჭედილ ცაზე, პლანეტა მარსის და პლეადების ვარსკვლავური გროვის ერთობლივ პორტრეტს წარმოადგენს. 💫 გროვაში დომინირებს ცხელი, ლურჯი მანათობელი ვარსკვლავები, რომლებიც ბოლო 100 მილიონი წლის განმავლობაში ჩამოყალიდნენ. 💫 კომპიუტერულმა სიმულაციებმა აჩვენა, რომ პლეადები ჩამოყალიბდა ორიონის მსგავსი ნისლეულისგან. 💫 … Read more

სერიოზული განგაშის საგანია ის ფაქტი, რომ ქალაქებში ჰაერის დაბინძურებით გამოწვეული ჯანმრთელობის საფრთხე გაცილებით მაღალია, ვიდრე სიგარეტით გამოწვეული საფრთხე. სამწუხაროდ, დაბინძურებული ჰაერის უარყოფითი ეფექტი სერიოზულ საფრთხეს არა მარტო მოზრდილ ადამინებს, არამედ ბავშვებსაც უქმნის და რაც უფრო სავალალოა, ტოქსიკური ნაერთები ზეგავლენას ჯერ კიდევ დედის საშოში მყოფ ნაყოფზეც (ემბრიონზე) ახდენენ. ორსული ქალები მოხვედრილი დაბინძურებულ გარემოში არამარტო საკუთარ თავს … Read more

14 ივლისს ქართველი და არამარტო ქართველი მკითხველისათვის უსაყვარლესი მწერლის ნოდარ დუმბაძის დაბადების დღეა! თუმცა ჩვენთვის – კავკასიელებისთვის ის განსაკუთრებით ძვირფასი და საყვარელი მწერალია. და ეს არ გახლავთ შემთხვევითი ამბავი. კავკასიელი ხალხები – მათ შორის ჩერქეზები, ვისი ტომისაც მე ვარ, -ქართული კულტურის, ხელოვნებისა თუ სპორტის წარმატებებს საკუთარ, საერთო კავკასიური კულტურის წარმატებადაც, მიიჩნევდნენ და მიიჩნევენ. არ მინდა … Read more

🌎 პლანეტა, რომელზედაც ვცხოვრობთ, მესამეა მზისგან და სიდიდით მეხუთეა მზის სისტემაში. როგორც ჩანს დედამიწა ერთადერთი პლანეტაა მზის სისტემაში, სადაც სიცოცხლე არსებობს. ეს პლანეტა თავისი ბუნებრივი რესურსებით წარდმოუდგენლად მდიდარია. დედამიწა თავისი ღერ­ძის გარ­შე­მო ბრუნავს. თუმცა ამ მოძ­რა­ო­ბას ვერ ვგრძ­ნობთ, წერტილი ეკვატორზე 1600 კმ/სთ სი­ჩქარით გადაადგილდება. 🌎 დედამიწა ასევე ბრუნავს მზის გარშემო ორ­ბი­ტა­ზე, რომ­ლის სიგრძე 958 მლნ. … Read more