სტატიები

საქართველოს მცენარეული საფარი მდიდარი და მრავაფეროვანია. ჩვენს ქვეყანაში მრავალი ისეთი მცენარე მოიპოვება , რომელსაც სამკურნალო მიზნით გამოიყენებენ. ბევრი მცენარე ამ თვალსაზრისით ჯერ კიდევ მხოლოდ ნაწილობრივ არის შესწავლილი ანდა საერთოდ შეუსწავლელი. სამკურნალწამლო მცენარეული ნედლეულის რესურსების გაზრდას ემსახურება შორეული წარსულიდან მოყოლებული, ემპირიულად მიღებული გამოცდილების მეცნიერულად შესწავლა. მცენარეს, რომელიც წარმოადგენს ორგანული ნივთიერებების წარმოშობის წყაროს ძალიან დიდი მნიშვნელობა აქვს. … Read more

1781 წლის 13 მარტს უილიამ ჰერშელმა ურანი აღმოაჩინა. ძალიან მალე ჰერშელი მთავარ ასტრონომად დაინიშნა მეფე ჯორჯ III-ის სამეფო კარზე. მეფის დაფინანსებით, ჰერშელმა ააგო ტელესკოპები. ერთ-ერთი ტელესკოპის სიგრძე 12 მ იყო, 120 სმ დიამეტრის სარკით. ასტრონმმა მალავე შეძლო ირმის ნახტომის რუკის შედგენა. ეს იყო ჩვენი გალაქტიკის პირველი სისტემური რუკა. მან დაითვალა მისი მხედველობის არეში თითქმის ყველა … Read more

დაახლოებით 500 მილიონი წლის წინ ბიოსფეროში დაიწყო მნიშვნელოვანი ელოვულციური პროცესები-დედამიწაზე გაჩნდა ცოცხალი ორგანიზმები. პირველად წარმოიქმნა ავტოტროფიული მცენარეები, ამ მცენარეების განვითარებამ გამოიწვია ჟანგბადის მკვეთრი მომატება ატმოსფეროში. თანამედროვე ბიოსფერო თანდათან ჩამოყალიბდა, პირველ რიგში მაშინ როდესაც გაჩნდა ფოტოსინთეზის გამნახორციელებელი ორგანიზმები. ამ პროცესის დროს ორგანიზმები იყენებენ ენერგიის ეგზოგენურ წყაროს-მზის რადიაციას, ნახშირორჟანგის გაზიდან, წყლიდან და მინერალური ელემენტებიდან ყველა იმ ორგანული … Read more

სამყაროს თანამედროვე სახეს ვარსკვლავები და მათი სისტემები განსაზღვრავენ. მართალია, დღისით მზის სხივთა ელვარება და დედამიწის ატმოსფეროს მიერ გაბნეული მზის სინათლე ჩრდილავს მზის სისტემის ყველა სხეულს,რაც ატმოსფეროს მიღმაა: მთვარეს, პლანეტებს, კომეტებს და ა.შ., ასევე მთელ დანარჩენ სამყაროსაც და მათ შორის ვარსკვლავებსაც – ხილვადია მხოლოდ ჩვენი პლანეტის ზედაპირი, მთაგრეხილები, დაბლობები, მდინარეები, ზღვა – ოკეანეები, ასევე დიდი და … Read more

მზე ბოლო დროს ძლიერ აქტიურია და ამის ერთ-ერთი შედეგი არის უმშვენიერესი პოლარული ციალები. თებერვლის ბოლო დღეებში განასაკუთრებით შესამჩნევი იყო მწვანე ნათება, თუმცა ეს მხოლოდ ხმელეთზე შესამჩნევი არ იყო. ავრორას იშვიათი სანახაობით ტკბებოდნენ ჩვენი პლანეტის ზედაპირიდან რამდენიმე ასეული კილომეტრის სიმაღლეზე მყოფი ასტრონავტები. საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურიდან გადაიღეს ფოტოები, სადაც ჩანს ციალის მწვანე შუქი დედამიწის ღამის ცის ოქროსფერი … Read more

გაზაფხულის თანავარსკვლავედები, გაზაფხულის საღამოს ცის თაღის აღმოსავლეთ მხარეს იმყოფება. ამ ჯგუფს ეკუთვის: ლომის, მენახირის, ჩრდილოეთის გვირგვინის, ქალწულის, სასწორისა და ღრიანკალის თანავარსკვლავედები. ⭐️ ლომი ლომის მიგნება შეიძლება დიდი დათვის საშუალებით. დიდი დათვის “მაჩვენებლის” გაგრძელება, ხვდება პოლუსს. იმავე მაჩვენებლის შებრუნებული მიმართულებით გაგრძელდება დაახლოებით ხუთი “მაჩვენებლის” მანძილზე, გადის ლომის თანავარსკვლავედში და ე.წ. ლომის ტრაპეციას შუაზე კვეთს. ლომის ტრაპეცია … Read more

მზე ჩვენი გალქტიკის ერთ-ერთი ვარსკვლავი და ჩვენი პლანეტარული სისტემის ცენტრალური სხეულია. მის გარშემო მოძრავი პლანეტების (მათ შორის დედამიწის) და კომეტების ორბიტათა ფოკუსები მზის ცენტრის ახლოს, თითქმის ცენტრში იყრის თავს. მზე მთლიანად დაიონებული პლაზმაა და მას სფეროს ფორმა აქვს. მზის სფეროს დიამეტრი 109-ჯერ აღემატება დედამიწის დიამეტრს, ხოლო მისი ზედაპირი 1 200-ჯერ მეტია დედამიწის ზედაპირზე. მზის სიმკვრივე … Read more

დედამიწის რომელ მხარეშიც არ უნდა ვიმყოფებოდეთ, უღრუბლო ღამეს უზარმაზარი თაღი მოჩანს, რომელზეც ვარსკვლავებია განლაგებული. ადამიანი მას დასაბამიდან შემოკლებით ცას, ცარგვალს უწოდებს. ჩვენი თვალი მის შუაგულს უყურებს. ეს თაღი მოჩვენებითია, ილუზიაა. ადამიანის თვალი უძლურია მისწვდეს განუზომელ სიშორეს, ან მიახლოებითაც განსაზღვროს ციურ სხეულთა სიშორე და სიდიდე. საუკუნეების განმავლობაში არსებობდა მცდარი წარმოდგენა, რომ ცის თაღი მართლა არსებობდა და … Read more

სტატიაში განხილულია არქეოლოგიური და წერილობითი წყაროების მონაცემები საქართველოში არსებულ ძველ მარილსახდელ სარეწთა შესახებ. განხილულია ტექნოლოიური სქემა, რომლის საფუძველზე წარმოებდა ზღვის წყლიდან და მარილიანი წყლებიდან სუფრის მარილის მიღება. მარილი უძველესი დროიდან თამაშობდა განსაკუთრებულ როლს ადამიანების განვითარების საქმეში. ყოფით გარემოებაში მის ყოვლის მომცველ გავლენას დიდად განაპირობებდა ის გარემოება,რომ იგი შეიცავდა ნატრიუმისა და ქლორს, რომლებიც ადამიანის ორგანიზმის არსებით … Read more

კასიოპეა პოლუსის მახლობელი თანავარსკვლავედია და ჩანს ყოველ დროს, ღამით, ჰორიზონტის ზემოთ, მაგრამ ყველაზე მაღლა დგას და უკეთ ჩანს სექტემბრიდან იანვრის ბოლომდე. გარშემორტყმულია ჟირაფის, პერსევსის, ანდრომედას, ცეფევსისა და პატარა დათვის თანავარსკვლავედებით. კასიოპეას ვარსკვლავთა უმრავლესობა ირმის ნახტომის “რძიან გზაზეა”. ამის მიუხედავად ნათელ უმთვარო ღამეში უბრალო თვალით დაითვლება ამ ხომლის 90 ვარსკვლავი. მათგან 7 ვარსკვლავიერი სიდიდისაა, ხოლო ყველაზე … Read more